W badaniu trwającym ponad dekadę u 58% osób z cukrzycą typu 2, które przeszły operację metaboliczno-bariatryczną, choroba przeszła w remisję. W grupie leczonej farmakologicznie i zmianą stylu życia było to tylko 3%. Wyniki opublikowano w czasopiśmie „Diabetes Care”.
Co sprawdzano w badaniu
Analiza pochodzi z projektu ARMMS-T2D, czyli największego i najdłużej prowadzonego badania porównującego leczenie chirurgiczne cukrzycy z leczeniem zachowawczym. Uczestników obserwowano średnio przez 11 lat, a część nawet do 14 lat.
Dane objęły 262 osoby z cukrzycą typu 2. Do operacji metaboliczno-bariatrycznej przydzielono 166 z nich, a 96 trafiło do grupy leczonej farmakologicznie i poprzez zmianę stylu życia. Remisję zdefiniowano jako poziom HbA1c poniżej 6,5% bez przyjmowania leków obniżających poziom cukru we krwi. HbA1c to badanie krwi pokazujące średnie stężenie glukozy z około trzech miesięcy.
Kto miał największe szanse na remisję
Naukowcy sprawdzali też, od czego zależy powodzenie leczenia. Remisję częściej osiągały osoby, które:
- chorowały na cukrzycę przez krótszy czas,
- nie przyjmowały insuliny,
- przed leczeniem brały mniej rodzajów leków obniżających poziom cukru,
- schudły więcej w pierwszym roku po zabiegu.
Podobne czynniki wiązały się z ryzykiem nawrotu. Ci, którzy chorowali dłużej i przed leczeniem stosowali więcej leków, częściej wracali do cukrzycy po początkowej remisji. Według autorów historia choroby i reakcja na leczenie mogą pomóc lekarzom ocenić, czy remisja będzie możliwa i jak długo się utrzyma.
Główny badacz projektu, John P. Kirwan z University of Oklahoma, podkreślił praktyczne znaczenie tych ustaleń: „Dzięki temu możemy proponować operację właściwym osobom wcześniej, a nie jako ostateczność” (w wolnym tłumaczeniu).
Co to oznacza dla pacjentów w Polsce
Cukrzyca typu 2 jest w Polsce jednym z najpoważniejszych problemów zdrowotnych, a otyłość to jej główny czynnik ryzyka. Wyniki pokazują, że chirurgia metaboliczna może przynieść trwałą poprawę, ale nie każdemu i nie w każdym momencie choroby. Im wcześniej po rozpoznaniu cukrzycy rozważy się takie leczenie, tym większa szansa na remisję.
Warto pamiętać o ograniczeniach. Remisja nie oznacza wyleczenia, bo u części osób cukrzyca wraca, a badanie dotyczyło konkretnej grupy uczestników. Decyzja o operacji zawsze wymaga indywidualnej oceny przez diabetologa i chirurga bariatrę, uwzględniającej m.in. masę ciała, czas trwania choroby i stosowane leczenie. O tym, kto może zostać zakwalifikowany do zabiegu w ramach refundacji w Polsce, decydują krajowe wytyczne i przepisy, więc najlepiej zapytać o to lekarza prowadzącego.
Źródło: Medical Xpress – „Weight-loss surgery produces lasting diabetes remission, long-term study finds”
Julia Mała
